Во последните години Германија и многу други земји од Европската Унија вложија милијарди евра за да ја поттикнат купувачката на електрични автомобили.
Идејата беше јасна: помалку загадување, побрза зелена транзиција и посилна европска автомобилска индустрија.
Но, сè погласно се поставува едно прашање:
Дали овие милијарди навистина ги дадоа очекуваните резултати?
Што се субвенциите?
Кога граѓанин купува електричен автомобил, во некои земји државата обезбедува финансиска поддршка или даночни олеснувања. Целта е да се намали цената и повеќе луѓе да се одлучат за возило со помали емисии на штетни гасови.
Прочитајте: Што никој не кажува за работата во Германија ?
На прв поглед, ова изгледа како логична политика.
Но, критичарите сметаат дека реалноста е многу посложена.
Кој навистина има корист?
Една од најчестите критики е дека голем дел од субвенциите завршиле кај луѓе кои и без државна помош би можеле да си дозволат електричен автомобил.
Да замислиме две семејства.
Првото има високи приходи и планира да купи нов автомобил вреден 50.000 евра. Благодарение на државната помош, добива дополнителен финансиски поттик.
Второто семејство заработува значително помалку и вози стар дизел автомобил, бидејќи нема можност да купи ново возило. Тоа семејство не добива субвенција, но преку даноците учествува во финансирањето на системот.
Токму ова, според критичарите, отвора прашање дали јавните средства се распределуваат на најправеден можен начин.
Дали целта е постигната?
Нема сомнение дека бројот на електрични автомобили во Европа значително порасна.
Но, останува прашањето дали растот е доволен за да ги оправда огромните јавни инвестиции.
Дополнително, дел од експертите потсетуваат дека влијанието врз животната средина не зависи само од тоа каков автомобил се вози.
Во целокупната слика влегуваат и:
- начинот на производство на електричната енергија;
- производството на батериите;
- ископувањето на суровините;
- рециклирањето по завршување на животниот век на батеријата.
Поради тоа, оценката за вистинскиот еколошки ефект е посложена отколку што изгледа на прв поглед.
Дали Европа ја избра вистинската стратегија?
Додека Европската Унија вложува значителни средства во поттикнување на продажбата на електрични автомобили, дел од аналитичарите сметаат дека поголем акцент требало да се стави на:
- развој на домашно производство на батерии;
- нови технологии;
- полначка инфраструктура;
- истражување и развој;
- зајакнување на конкурентноста на европската индустрија.
Според нив, субвенциите сами по себе не се доволни ако не се дел од поширока индустриска стратегија.
Што следува?
Електрификацијата на транспортот речиси сигурно ќе продолжи.
Прашањето повеќе не е дали, туку како.
Дали јавните пари треба и понатаму да се користат за субвенции при купување нови возила?
Или тие средства би имале поголем ефект доколку се инвестираат во инфраструктура, домашно производство и развој на нови технологии?
Ова е дебата што во следните години ќе стане уште поактуелна, особено затоа што станува збор за милијарди евра од јавните буџети и за политики кои директно влијаат врз секој даночен обврзник.
Што мислите вие?
Дали субвенциите за електрични автомобили се добра инвестиција во иднината или сметате дека парите треба да се насочат кон други проекти што би имале поголема корист за граѓаните?
Споделете го вашето мислење во коментар.
