Еден од најкористените патишта за вработување во Германија за граѓаните од Западен Балкан би можел значително да се ограничи. Според најавените промени, годишната квота во рамките на таканареченото „Правило за Западен Балкан“ треба да се намали од сегашните 50.000 на 25.000 одобрени случаи.
Промената е предвидена да започне од 1 јануари 2027 година и е дел од реформските планови на CDU/CSU и SPD.
Правилото е особено важно за работниците од Македонија, Србија, Босна и Херцеговина, Косово, Албанија и Црна Гора, бидејќи овозможува пристап до германскиот пазар на труд и за голем број работни места за кои не е потребна формално признаена стручна квалификација.
Прочитајте: Породилно отсуство во Германија: Колку пари добивате и кои права ги имате?
Во основа, кандидатот мора да има конкретна понуда, односно договор за работа во Германија, а потоа да бидат исполнети и останатите услови предвидени со германските прописи.
Регулираните професии, како што се одредени работни места во здравството, се посебна категорија и за нив важат дополнителни услови, вклучително и признавање на квалификациите.
Зошто Германија сака помала квота?
Како една од причините за планираното ограничување се наведува променетата состојба на германскиот пазар на труд и растот на невработеноста.
Наместо досегашниот максимум од 50.000 случаи годишно, планот е од 2027 година преку ова правило да бидат овозможени најмногу 25.000.
За кандидатите од Западен Балкан тоа практично би значело двојно помалку места во рамките на оваа шема и потенцијално поголема конкуренција при аплицирањето.
Градежниот сектор предупредува на сериозни последици
Најсилните критики доаѓаат од германската градежна индустрија, каде работниците од земјите надвор од ЕУ веќе имаат значајна улога.
Централниот сојуз на германската градежна индустрија (ZDB) предупредува дека речиси 30 проценти од случаите одобрени преку Правилото за Западен Балкан се поврзани токму со градежништвото.
Според организацијата, ниту еден друг сектор не ја користи оваа можност за регрутирање работници во толкава мера.
Генералниот директор на ZDB, Felix Pakleppa, предупредува дека последиците би можеле брзо да се почувствуваат на градилиштата. Според проценките што ги наведува организацијата, градежниот сектор би можел да остане без околу 8.000 работници.
Ризик и за инфраструктурните проекти
Проблемот не се сведува само на тоа дали градежните компании ќе можат да најдат доволно работници.
Германија во следните години планира големи инвестиции во железницата, патиштата, мостовите, станбената изградба и останатата инфраструктура. Ако компаниите немаат доволно работна сила, дел од проектите би можеле потешко да се реализираат во предвидените рокови.
Од ZDB потсетуваат и дека странските работници веќе претставуваат значаен дел од секторот – според нивните податоци, приближно секој седми работник во германското градежништво има странски пасош.
Токму затоа градежната индустрија го смета Правилото за Западен Балкан за еден од најуспешните начини за привлекување работна сила од земји надвор од Европската Унија.
Што би значело ова за Македонците кои сакаат да работат во Германија?
За граѓаните на Северна Македонија ова не би значело укинување на Правилото за Западен Балкан.
Клучната разлика е во бројот на достапни места. Ако планираната промена стапи во сила, шесте земји од Западен Балкан заедно би располагале со годишна квота од 25.000 наместо 50.000.
Тоа може да биде особено важно за кандидатите без високо образование или призната стручна квалификација, бидејќи токму ова правило им овозможува пристап до многу работни места доколку најдат работодавач во Германија.
Сепак, постојат и други законски патишта за вработување во Германија, зависно од квалификациите, професијата и индивидуалната ситуација на кандидатот.
Доколку намалувањето биде реализирано од 1 јануари 2027 година, Германија нема да ја затвори вратата за работниците од Западен Балкан, но преку оваа конкретна шема таа врата ќе стане значително потесна.
За германските работодавачи, пак, останува прашањето дали ограничувањето ќе помогне на домашниот пазар на труд или дополнително ќе го продлабочи недостигот од работници во секторите кои веќе тешко наоѓаат кадар.
Текстот е авторска сопственост и неговата содржина не смее да се превзема во целост или делови без претходна согласност од авторот или порталот Емигрико.
